Od 3 września łatwiej stracić prawo jazdy. Nowe pułapki dla kierowców i 17-latków za kółkiem
Rok 2026 przyniósł kierowcom największą przebudowę przepisów od czasu wprowadzenia taryfikatora punktów karnych. Najpierw, 3 marca, weszła w życie możliwość uzyskania prawa jazdy kategorii B już w wieku 17 lat oraz nowa przesłanka zatrzymania dokumentu. Od 3 września obowiązuje kolejny pakiet zmian, a najdotkliwsza z nich potrafi pozbawić uprawnień na całe pięć lat. Problem w tym, że większość kierowców dowiaduje się o nowych regułach dopiero podczas kontroli drogowej.
Nowa przesłanka zatrzymania prawa jazdy poza terenem zabudowanym
Do tej pory automatyczne zatrzymanie prawa jazdy na 3 miesiące za przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h groziło wyłącznie w obszarze zabudowanym. Obecnie ta sama sankcja obejmuje również drogi jednojezdniowe dwukierunkowe poza obszarem zabudowanym, gdzie limit wynosi zwykle 90 km/h. Oznacza to, że jazda 141 km/h na zwykłej drodze krajowej kończy się utratą dokumentu na kwartał. Z nowej regulacji wyłączono autostrady i drogi ekspresowe o rozdzielonych jezdniach.
Pięć lat bez uprawnień za jazdę „na zatrzymanym" prawie jazdy
To zmiana, która najbardziej zaskakuje kierowców. Wcześniej prowadzenie pojazdu w okresie zatrzymania dokumentu skutkowało przede wszystkim przedłużeniem tego okresu o kolejne miesiące. Dziś takie zachowanie może zakończyć się cofnięciem uprawnień na 5 lat – a to oznacza konieczność ponownego przejścia całej procedury: kursu, badań i egzaminów. Dla kierowców zawodowych i osób prowadzących jednoosobową działalność opartą na mobilności jest to sankcja o skutkach wprost egzystencjalnych.
Prawo jazdy od 17 lat – wolność z licznymi warunkami
Nowe przepisy pozwalają zdać egzamin i prowadzić samochód osobowy przed osiągnięciem pełnoletności, ale obwarowują to twardymi ograniczeniami:
- kurs można rozpocząć po ukończeniu 16 lat i 9 miesięcy, a do zapisania się i przystąpienia do egzaminu potrzebna jest pisemna zgoda rodzica lub opiekuna,
- przez pierwsze 6 miesięcy (lub do ukończenia 18 lat) obok kierowcy musi siedzieć mentor – osoba, która ma co najmniej 25 lat i od minimum 5 lat posiada prawo jazdy kategorii B,
- uprawnienie jest ważne wyłącznie na terytorium Polski,
- 17-latek nie może wykonywać przewozu osób – ani taksówką, ani okazjonalnie.
Okres próbny: zero promila i realne ryzyko utraty uprawnień
Młody kierowca objęty jest okresem próbnym trwającym 2 lata (a w przypadku osób, które uzyskały uprawnienia w wieku 17 lat – 3 lata). W tym czasie obowiązuje bezwzględny zakaz prowadzenia po jakimkolwiek alkoholu (0,0 promila), a limit punktów karnych wynosi 12 – ich przekroczenie oznacza obowiązkowe szkolenie z bezpieczeństwa ruchu drogowego. Popełnienie dwóch wykroczeń w okresie próbnym przedłuża go o kolejne 2 lata.
👉 Wskazówka prawna Zatrzymanie prawa jazdy nie jest wyrokiem, od którego nie ma odwołania. W wielu sprawach udaje się podważyć prawidłowość pomiaru prędkości, wykazać stan wyższej konieczności albo doprowadzić do warunkowego umorzenia postępowania. Kluczowe są jednak pierwsze dni – skonsultuj sprawę z prawnikiem na platformie Lexify, zanim podpiszesz mandat i przyjmiesz punkty karne, bo po ich przyjęciu pole manewru drastycznie się kurczy.
